पुर्खादेखि वर्तमान पुस्तासम्म आइपुगेको पारिवारिक यात्रालाई बुझ्न वंशक्रमले महत्वपूर्ण भूमिका खेल्छ। यस वंशावलीमा विभिन्न पुस्ताका नाम, पारिवारिक सम्बन्ध र तिनबाट विकसित भएका शाखाहरूलाई क्रमशः प्रस्तुत गरिएको छ।
उपलब्ध विवरणअनुसार आधुनिक वंशक्रममा गौतम–गौतमीबाट सुरु भई उद्धव, सदुपन्थी, शम्भु, वसन्त, सर्वदास, धौलु, जोखु हुँदै परम–प्रतिमासम्मको पुस्तागत क्रम देखिन्छ। त्यसपछि विभिन्न पुस्ताहरू हुँदै रामचन्द्र, अनन्त र जयभद्रसम्मको क्रम प्रस्तुत गरिएको छ।
यसै क्रममा जयभद्र उपाध्याय पन्थी र जयकला उपाध्याय पन्थीको पुस्ता विशेष रूपमा उल्लेख गरिएको छ। वंशावलीमा जयभद्र–जयकला/जयन्तीपछि आउने पुस्ता तथा उनीहरूबाट विकसित भएका पारिवारिक शाखाहरूको विवरण पनि समेटिएको छ।
वंशावलीमा प्रस्तुत पुस्ता गणनाले एउटै परिवारभित्रका विभिन्न शाखा र तिनका सम्बन्धलाई बुझ्न सहयोग गर्छ। यसमा नाम मात्र नभई उपलब्ध स्थान, पारिवारिक सम्बन्ध र सन्तानसम्बन्धी विवरणसमेत समेटिएका छन्। यसरी प्रत्येक पुस्तालाई अघिल्लो पुस्तासँग जोड्दै वर्तमान पुस्तासम्मको पारिवारिक संरचना बुझ्ने आधार तयार गरिएको छ।
तर पुराना पुस्तासँग सम्बन्धित सबै विवरण समान रूपमा उपलब्ध छैनन्। स्रोतमा केही वंशक्रमहरूमा पुस्ता छुटेको वा कडी स्पष्ट नभएको उल्लेखसमेत गरिएको छ। उदाहरणका रूपमा केही प्रकाशित वंशावलीहरूमा दोस्रो पुस्ता छुटेको र केही पुस्ताबीचको क्रम स्पष्ट नभएको विवरण पाइन्छ।
त्यसैले यो वंशक्रमलाई उपलब्ध स्रोत, पारिवारिक जानकारी र संकलित विवरणका आधारमा तयार गरिएको ऐतिहासिक–पारिवारिक सामग्रीका रूपमा बुझ्न सकिन्छ। नयाँ पुस्तासम्म आइपुग्दा परिवारका शाखाहरू विभिन्न स्थानमा फैलिएका छन्, तर तिनलाई जोड्ने आधार भने साझा पुर्खा र पुस्तागत सम्बन्ध नै हो।
जयभद्रदेखि नयाँ पुस्तासम्मको यो यात्रा केवल पुस्ताको क्रम होइन—पुर्खा, परिवार र भावी पुस्ताबीच जोडिएको सम्बन्धको कथा हो।
